13 Haziran 2020 Cumartesi

İrade-i Seniye Ne Demektir?

Yorum Yap
Sponsor

    Osmanlı padişahlarının özel istekte bulunduğu emir türüdür. Osmanlıca anlamı olarak ''padişah emri, buyruğu'' demektir. Padişahın fermanıdır. İrâde olarak bilinirler. Padişahın özel isteği, iradesi, düşüncesi ile ortaya konan emirdir. İrade-i Şâhâne de denir.

   Padişah İrâde-i Seniyyesini sözlü ve yazılı olarak iki türlü kullanırdı. Sözlü olarak bizzat sadrazamına iletir. Tabii bu sözler, emir kabul edilir. 1839'dan sonra padişah emirlerine ''irâde, irâde-i seniyye '' denilmeye başlandı. Padişah iradesini yazılı olarak,  Mâbeyn-i Hümâyun başkâtibi (sarayın baş yazıcısı) aracılığıyla sadrazama bildirirdi. Padişahlar iradelerini katipleri aracılığıyla sadrazamdan başka nazırlara da (bakanlara) iletirlerdi. 1908'den sonra padişah gücü, otoritesi, iradesi Meclis-i Mebusan ve hükümet yapıları nedeniyle zayıflamıştı. Padişah alınan kararların altına imza atan tabiri caiz ise ''noter'' iradesi olmuştu.

Derleyen: ALi ÇİMEN

   Kaynakça:


Ferit DEVELLİOĞLUOsmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lûgat, Aydın Kitabevi yayınları, Ankara, 2005, s. 445.

→TDV İslam Ansiklopedisi, Cilt 22, İstanbul 2000, s.391-392.



Sultan Mehmet Reşad Atama İrade-i Seniyyesi


Sponsor

Hiç yorum yok:

Yorum Gönderme