Ana içeriğe atla

Çakmak Hattı Nedir?

   Olasılığı göz önünde bulundurulan II. Dünya Savaşı ve Alman tehlikesine karşı Türkiye'nin Doğu Trakya sınırlarını korumak amacıyla;  Edirne-Kırklareli ve Çatalca'da *koruganlarla ve askeri tünellerle oluşturduğu savunma hattına Çakmak Hattı denir. 

    Milli Savunma Bakanlığı'nın teklifi üzerine Bakanlar Kurulu kararınca bu hat; Cumhuriyet döneminin başından 1944'te yaş haddinden emekli olasıya kadar Türkiye Cumhuriyeti Genelkurmay Başkanlığı yapmış Fevzi Çakmak Paşa'nın  soyadı ile anılmıştır. Trakya sınırına yapılan Çakmak Hattı savunma tesisleri için Bakanlar Kurulu tarafından 7.301.742 lira tahsis edilmiştir.

   İğneada'dan başlayan hat, Mahya Dağı- Demirköy- Kırklareli- Edirne ve Meriç'e doğru uzanmaktadır. Çakmak Hattı ile Bulgaristan yönünden Meriç Nehri ve Edirne istikametinden İstanbul önlerine doğru gelecek bir askeri tehdide karşı savunma çekilmişti. Fakat II. Dünya Savaşı'na hızlı giren Almanya, Yıldırım Harekatı çerçevesinde tozu dumana katarak Ege Denizi'ne kadar olan bölgeye ulaşmıştı. Hitlerin saldırmazlık garantisini vermesine rağmen Balkanlar üzerinden gelecek olası bir Alman saldırısına karşı hat, Çatalca'ya kadar çekilmişti. Yeni savunma koruganları ve askeri tüneller düzenlenmişti. 

  Çakmak Hattı Fransa'nın Alman tehlikesine karşı oluşturduğu Maginot (Mecinıt) Hattı örnek alınarak yapıldı. Hattın inşaatında yaklaşık 350 bin ton çimento kullanıldığı belirtilmektedir. Türkiye'nin o dönemlerdeki toplam 1 yıllık çimento üretiminin burada kullanıldığı tahmin edilmektedir. Çelik ve çimento sıkıntısı yaşandığı da kaydedilmiştir.

  NOT: Konu ile ilgili yapılmış ayrıntılı bir çalışmaya rastlanılmadı. Hattın kaç tarihinde ne zaman yapıldığı, projesinin içeriği ya da hattın Balkan Savaşları dönemine kadar bir geçmişi olup olmadığı tam olarak belli değildir. Fakat Fransa Maginot Hattı'nı turizme açmışken, Türkiye'nin Çakmak Hattı koruganları ve tünellerini turizme kazandırması olumlu sonuçlar doğurabilir.

*Korugan: Savunma yapan askerlerin siper alması, silahla düşmana karşılık vermesi için ateş etmeye imkan verecek biçimde hazırlanmış delik ve mazgalları bulunan kapalı yer.

Hazırlayan: Ali ÇİMEN

Çakmak Hattı Koruganı-Çatalca


Kaynakça:

→Yrd. Doç. Dr. V. Türkan DOĞRUÖZ- Esra ÇAVDAR, Trakya Yeşilyurt Gazetesi'ne Göre 1944 Yılında II. Dünya Savaşı ve Kırklareli'', Tarih ve Gelecek Dergisi, Cilt 2, Sayı 2, Ağustos 2016, s. 36-69.

→Hüsnü ÖZLÜ, ''ARŞİV BELGELERİNE GÖRE, İKİNCİ DÜNYA SAVAŞI’NDA İZMİR VE TRAKYA’NIN SAVUNMASINA YÖNELİK TÜRK- İNGİLİZ HEYETLERİNİN GÖRÜŞMELERİ VE ALINAN ÖNLEMLER'', Çağdaş Türk Tarihi Araştırmaları Dergisi ÇTTAD, Cilt: XII, Sayı:24, (2012/Bahar), s.s.233-253.

→İstanbul Valiliği, 03,02,2020 tarihli internet sayfası için BKZ.↴

→ Konu ile ilgili fotoğraflar için Ayrıca BKN.↴

Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

Hicrî Takvim Miladi Takvime Nasıl Çevrilir?

Örnek: Hicrî 1431 yılını Miladi Takvime Çevirme Aşamaları: I. Aşama : 1441 Hicrî yıl 33 sayısına bölünür. Çünkü 1 Hicri yıl yaklaşık 354 gündür. Hicrî takvim kamerî, yani aya dayalı düzenlenir. Güneşe dayalı düzenlenen Miladi Takvimde ise 1 miladi yıl yaklaşık 365 gündür. İki takvim arasında bir yıllık sürede 11 günlük fark görülür. Bu fark toplamda her 33 yılda 1 yıl olmuş olur. 1431/ 33 = 43,36...→ yaklaşık 43. Böylece 33 yılda 1 yıllık farktan 1431 yılda kaç yıl fark olduğu ortaya çıkar. II. Aşama :  Yukarıda çıkan sonuç, Hicri yıldan çıkarılır. 1431-43= 1388 Böylece Hicri Takvimin Miladi takvim ile arasındaki fark düzeltilmiş oldu. III. Aşama : Yukarıda çıkan sonuç yıl farkı alınmış hicri tarihtir. Son olarak bu sonuca iki takvim arasında 622 yıl farkı eklenir. Hicrî Takvim başlangıcı, İslam Dini Peygamberi Hz. Muhammed'in Mekke'den Medine'ye Hicreti olayıdır. Bu olay Miladi 622'de olmuştur. 622 rakamı   iki takvim arasındaki yıl farkı

Yurt Açan-Yurt Tutan-Yurt Kurtaran Savaşları Nedir?

Tarihte; Malazgirt Savaşı "Yurt Açan Savaş", Miryokefalon Savaşı "Yurt Tutan Savaş", Büyük Taarruz "Yurt Kurtaran Savaş", Dandanakan Savaşı "Devlet Kuran Savaş" olarak nitelendirilir.    26 Ağustos 1071'de Büyük Selçuklu Devleti ile Anadolu'ya egemen olan Bizans İmparatorluğu arasında Malazgirt Meydan Savaşı yapıldı. BSD Sultanı Alparslan'ın orduları Romen Diyojen'in Bizans Ordusunu hezimete uğrattı. Bu savaştan sonra Türkler Anadolu'yu yurt edinmeye başladı. " Anadolu'nun kapıları Türklere açıldı."    11 Eylül 1176'da Anadolu Selçuklu Devleti ile Bizans İmparatorluğu arasında Denizli-Isparta arasındaki bölgede Miryokefalon  ( Myriokephalon)  Savaşı yapıldı. Bizans İmparatorluğu'nun bu savaştaki amacı Türkleri Anadolu'dan çıkarmaktı. ASD Sultanı II. Kılıç Arslan'ın orduları Bizans ordularını bozguna uğrattı. Böylece Anadolu'nun Türk yurdu olduğu kesinleşti. Türklerin Anadolu'dan atılamay

Tevaif-i Mülük Devletler Ne Demektir?

   Abbasi Devleti'nin (750-1258) merkezi otoritesinin zayıflaması ve Abbasiler'e bağlı yöneticilerin (Emir'ül Umeralar) kendi bölgelerinde bağımsızlıklarını ilan etmeleri ile ortaya çıkan feodal devletlere Tevaif-i Mülük Devletler denir. Tevaif'ül Mülük Devletler, Abbasiler'in çözülmesine ve parçalanmasına zemin hazırlamıştır.  Ayrıca BKZ. → Emir'ül Umera Nedir? ↴ http://www.sessiztarih.net/2014/08/emirul-umera-nedir.html Tevaif-i Mülük Devletler    şunlardır: * Mısır 'da; - Tolunoğulları (Mısır'da kurulan ilk Türk- İslam Devleti) - İhşitler (Akşitler) (Mısır'da kurulan 2. Türk-İslam Devleti) Ayrıca BKZ. → Hicaz'a egemen olan ilk Türk devleti ↴ http://www.sessiztarih.net/2014/05/hicaza-egemen-olan-ilk-turk-devleti.html - Fatimiler (Şii Arap Devleti) * İran 'da; - Tahiriler - Saffariler - Büveyhoğulları * Horasan 'da; - Samanoğulları * Kuzey Afrika 'da; - Ağlebiler - İd